Thuế TNCN 2026: Tự Tính Trong 3 Bước — Lương Bao Nhiêu Mới Phải Nộp?

Tóm tắt: Từ 01/01/2026, thuế thu nhập cá nhân có 3 thay đổi lớn có lợi cho người lao động: (1) giảm trừ bản thân tăng từ 11 lên 15,5 triệu đồng/tháng, mỗi người phụ thuộc từ 4,4 lên 6,2 triệu; (2) biểu thuế rút từ 7 còn 5 bậc, hai bậc giữa giảm thuế suất; (3) toàn bộ tiền tăng ca, làm đêm được miễn thuế. Kết quả: người độc thân lương dưới ~17,3 triệu/tháng không phải nộp thuế; có 2 con nhỏ thì ngưỡng lên ~31 triệu/tháng.

Nếu năm ngoái bạn vẫn bị trừ vài trăm nghìn tiền thuế mỗi tháng, rất có thể từ tháng 1/2026 con số đó về 0 — hoặc giảm mạnh. Bài viết hướng dẫn bạn tự tính trong 3 bước để kiểm tra phiếu lương công ty trừ thuế có đúng không.

Biểu thuế mới 5 bậc (áp dụng từ 01/01/2026)

BậcThu nhập tính thuế/thángThuế suất
1Đến 10 triệu đồng5%
2Trên 10 – 30 triệu10% (cũ: 15%)
3Trên 30 – 60 triệu20% (cũ: 25%)
4Trên 60 – 100 triệu30%
5Trên 100 triệu35%

Thu nhập tính thuế = lương đã trừ bảo hiểm bắt buộc, các khoản miễn thuế và giảm trừ gia cảnh — không phải lương gross của bạn.

Tự tính trong 3 bước

  1. Lấy thu nhập chịu thuế: lương + thưởng + phụ cấp chịu thuế. Loại ra: tiền tăng ca/làm đêm (miễn thuế từ 2026), phụ cấp ăn ca trong định mức, tiền điện thoại/công tác phí khoán hợp lệ.
  2. Trừ tiếp 2 khoản: bảo hiểm bắt buộc bạn đóng (10,5% lương đóng BHXH) và giảm trừ gia cảnh (15,5 triệu cho bản thân + 6,2 triệu × số người phụ thuộc đã đăng ký).
  3. Còn dư bao nhiêu mới áp biểu thuế. Còn ≤ 0 → bạn không phải nộp thuế tháng đó.

Ví dụ 1 — Công nhân có tăng ca

Chị Hoa lương cơ bản 9 triệu + phụ cấp 1 triệu + tăng ca 3,5 triệu, có 1 con nhỏ:

  • Thu nhập chịu thuế: 9 + 1 = 10 triệu (3,5 triệu tăng ca miễn thuế)
  • Trừ bảo hiểm ~1,05 triệu + giảm trừ 21,7 triệu → âmkhông nộp thuế, dù tổng thực nhận 13,5 triệu/tháng.

Ví dụ 2 — Nhân viên văn phòng độc thân

Anh Nam lương 22 triệu, không người phụ thuộc:

  • Trừ bảo hiểm 2,31 triệu + giảm trừ 15,5 triệu → thu nhập tính thuế 4,19 triệu
  • Thuế bậc 1: 4,19 × 5% = ~209.000 đ/tháng (chưa đến 1% lương). Theo quy định cũ, anh Nam phải nộp ~654.000đ — giảm 68%.
💡 Đừng quên đăng ký người phụ thuộc: mỗi người phụ thuộc giúp giảm 6,2 triệu/tháng khỏi thu nhập tính thuế — cha mẹ ngoài tuổi lao động thu nhập thấp, con đang học đại học đều có thể đăng ký. Nộp hồ sơ qua bộ phận nhân sự công ty; đăng ký muộn vẫn được tính lại khi quyết toán năm. Lưu ý: mỗi người phụ thuộc chỉ được tính cho một người nộp thuế — vợ chồng nên thống nhất ai đăng ký con.

Những khoản thu nhập không bị tính thuế (hay bị hiểu nhầm)

KhoảnTính thuế?
Tiền tăng ca, làm đêmMiễn hoàn toàn từ 2026 (trước đây chỉ miễn phần chênh lệch)
Phụ cấp ăn caMiễn trong định mức quy định; phần vượt tính thuế
Thưởng Tết, lương tháng 13Có tính thuế — cộng vào tháng chi trả, cân đối lại khi quyết toán năm
Tiền công tác phí khoánMiễn nếu theo quy chế công ty hợp lệ
BHXH một lần, trợ cấp thôi việc đúng luậtKhông tính thuế

Câu hỏi thường gặp

Lương 15 triệu có phải nộp thuế năm 2026 không?

Người độc thân: không — sau khi trừ bảo hiểm 10,5% còn ~13,4 triệu, thấp hơn giảm trừ bản thân 15,5 triệu.

Lương 20 triệu, nuôi 1 con thì nộp bao nhiêu?

Không phải nộp: 20 − 2,1 (bảo hiểm) − 21,7 (giảm trừ bản thân + 1 con) < 0.

Tháng nhận thưởng Tết bị trừ thuế nhiều có đòi lại được không?

Khi quyết toán năm, thuế tính lại trên tổng thu nhập cả năm — nếu tổng khấu trừ hàng tháng cao hơn số phải nộp cả năm, bạn được hoàn thuế. Giữ chứng từ khấu trừ công ty cấp.

Làm 2 nơi cùng lúc thì tính thuế thế nào?

Nơi ký hợp đồng chính tính theo biểu lũy tiến (có giảm trừ); nơi thứ hai thường khấu trừ 10% tại nguồn cho khoản từ 2 triệu/lần trở lên. Cuối năm tự quyết toán để tính đúng tổng nghĩa vụ.

Nguồn: Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi 2025 (hiệu lực 01/01/2026) · Thư viện Pháp luật — Biểu thuế TNCN lũy tiến 2026 · Báo Chính phủ — quy định tính thuế tiền lương từ 2026. Ví dụ mang tính minh họa — trường hợp cụ thể đối chiếu với cơ quan thuế.